4857 sayılı İş Kanununun 25. maddesi, belirli ağır durumlarda işverene bildirim süresini beklemeksizin iş sözleşmesini sona erdirme hakkı tanır. Ancak her disiplin sorunu veya performans düşüklüğü haklı nedenle derhal fesih oluşturmaz.
Haklı neden ile geçerli neden ayrımı
Haklı neden, iş ilişkisinin sürdürülmesini dürüstlük kuralları çerçevesinde beklenemez hale getiren ağır durumları ifade eder. Buna karşılık işçinin yeterliliği, performansı veya davranışları bazı koşullarda iş güvencesi kapsamında geçerli fesih nedeni oluşturabilir; fakat haklı fesih ağırlığına ulaşmayabilir.
Olayın somutlaştırılması
Fesih gerekçesi genel ifadelerle değil; tarih, olay, davranış, kayıt ve varsa önceki süreçle ilişkilendirilmelidir. Tutanak, kamera kaydı, erişim kaydı, yazışma, savunma, tanık ve işyeri belgeleri olayın niteliğine göre değerlendirilebilir.
Süre yönünden inceleme
Ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırılık iddialarında 4857 sayılı Kanunun 26. maddesindeki hak düşürücü süreler ayrıca kontrol edilmelidir. Fesih yetkilisinin olayı ne zaman ve ne kapsamda öğrendiği uygulamada önem taşıyabilir.
Fesih bildiriminin içeriği
Fesih nedeni ile dosyadaki vakıaların birbiriyle uyumlu olması gerekir. Uyuşmazlık çıktıktan sonra farklı bir olayın ilk kez fesih gerekçesi olarak ileri sürülmesi ispat ve hukuki nitelendirme sorunlarına yol açabilir.