İşyerinde psikolojik taciz olarak ifade edilen mobbing iddiaları, tek bir kavga veya her yönetim uyuşmazlığı ile eş anlamlı değildir. Değerlendirmede davranışların niteliği, tekrarı, sürekliliği, çalışma ortamı ve işçi üzerindeki etkileri birlikte ele alınır.
İşverenin işçinin kişiliğini koruma borcu
6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 417. maddesi işverene, hizmet ilişkisinde işçinin kişiliğini koruma ve saygı gösterme; işyerinde dürüstlük ilkelerine uygun bir düzen sağlama yükümlülüğü getirir. Madde özellikle işçilerin psikolojik ve cinsel tacize uğramamaları ve tacize uğrayanların daha fazla zarar görmemeleri için gerekli önlemlerin alınmasını düzenler.
Hangi davranışlar değerlendirilir?
Aşağılayıcı veya dışlayıcı tutumlar, sistematik görev değişiklikleri, işin yapılmasını imkânsızlaştıran uygulamalar, tehdit, sürekli değersizleştirme, izolasyon veya benzeri davranışlar somut olayın bütününde incelenebilir. İşverenin yönetim hakkının hukuka uygun kullanımı ile psikolojik taciz birbirinden ayrılmalıdır.
Deliller
E-posta ve mesajlar, görevlendirme kayıtları, tutanaklar, performans belgeleri, sağlık kayıtları, şikâyet bildirimleri ve tanık anlatımları olayın niteliğine göre önem taşıyabilir. Deliller tek tek değil, olayların zaman çizelgesi içinde birlikte değerlendirilmelidir.
Olası hukuki sonuçlar
Somut olayın niteliğine göre işçinin kişilik haklarının korunması, zararların tazmini, ayrımcılık hükümleri veya haklı fesih gibi farklı hukuki kurumlar gündeme gelebilir. Her mobbing iddiası otomatik olarak aynı tazminat türünü doğurmaz.